Excerpt
36 HISTORJA, konnicy stany pruskie uciskali. Żalili się o to szlachta pruska, mianowicie Pomorza Gdańskiego i miasta, na sejmie rzeszy niemieckiej, gdyż krzyżacy do rzeszy nie- mieckiej należeli: lecz sprawiedliwości otrzymać nie- mogli. Bractwo …
Excerpt
OBRAZ DZIEJÓW. 37 rywały. Litwa zagarnąwszy po zgonie Świdrygajły 1452 Łuck z Włodzimirzem, nietylko w wojnie z krzy- żakami pomocy nie dawała, lecz za przywodem Ga- sztołda, zamyślała zerwać z Polską. Zagarnęła 1457 wielką część Podola z Bracławiem i …
Excerpt
38 HISTORJA. wać, sejmikować: po swych ziemiach, powiatach i wo- jewództwach, jak gdzie te sejmikowania obyczaj za- prowadził. Ogólne narodu sejmowanie, nie było dość zwyczajem ustalone. Do narad senatu i dostojników, zbiegali się z powiatów i ziem …
Excerpt
OBRAZ DZIEJÓW. 39 Władysława czeskiego. Kazimirz ojciec, niemiał czem życzeń swojich popierać, Jan Albert tedy musiał bratu z Węgier ustąpić, otrzymawszy za to księstwo głogow- skie, które potem bratu Zygmuntowi spuścił. 95. Niesnaski i zatargi Litwy, …
Excerpt
40 HISTORJĄ. szlachty wymyśloną była. W tćj obawie poczęli tro- skliwie włądzę i panowanie swoje opatrywać i umacniać czego w krótce doznały wszystkie stany. 98, Przywileja miast i niemieckie prawo jich poczy- nało zawadzać ziemskiemu i szlachcie. …
Excerpt
OBRAZ DZIEJÓW. 41 zostawiono w całości na jich poniżenie. Zebrane te ustawy kancletz Jan Łaski 1506 wydrukował. 100. Litwa stratami jakie poniosła, skłoniona w Wil- nie 1199, sama z siebie odnowiła akt unji z Polską; a kiedy Alexander tron Polski …
Excerpt
42 HISTORJA. korzyść odnosi, szedł w umowy. Na zjeździe w Wiedniu 1515 Jagiellonów z Maximiljanem, ułożono, że Lu- dwik słabowity, Władysława króla czeskiego i węgier- skiego syn, pojmie Marją wnukę Maximiljana; Anna zaś, Ludwika siostra, przyrzeczona …
Excerpt
OBRAZ DZIEJÓW. 43 wyńieśli na króla Jana Zapolja, z którym Zygmunt po- dwójnie był spokrewniony. 106. Zygmunt i Polska na wielu punktach sąsia- dowali z potężną Turcją. Przez Węgry, Multany i Wo- łoszę, oraz przez Tatary. Obrażony Bogdan, wojewoda wołoski …
Excerpt
4 HISTORJA. ków był siedliskiem nauk. Zdawna w Polszcze hussyci znaleźli przytułek. W te czasy luterska nauka krze- wiła się. Nie prześladował jój Zygmunt, ale zapobie- gał gwałtownościom, jakieby z nowości wyniknąć mogły. Przykładnie i surowie ukarał …
Excerpt
OBRAZ DZIEJÓW. 45 Tym braciom starszym podobała się litewska aristokracja i książęce w Litwie tituły, gdzie i Radziwiłłowie od ce- sarza książęcy uzyskiwali; jinni hrabskich szukali, choć Ostrogski z niektórymi kniaziowskich zrzekał się praw, by się ze …
Excerpt
46 , HISTORJA;, przyswojiła sobie prawo życia i śmierci nad swymi kmieciami, Mimo zapadłych 1538, 1543 ustaw znoszą- cych monopolja, bractwa, cechy miejskie, zdołał swym veto przywileje miast ocalić. Trudno się stawało po- wściągnąć starostów i wojewodów, …
Excerpt
OBRAZ DZIEJÓW. 47 ścieśnieni. Tak szlachta swą przewagą i stan ducho- wny dotknęła. Po skończeniu soboru tridenckiego 1563 jego ustawy były w archidjecezji lwowskićj od ducho- wieństwa przyjęte; w gnieźnieńskićj zaś za sprawą pri- masa Uchańskiego, …
Excerpt
48 HISTORJA. lewicza. Gwałtownie tedy wpadł 1558 do Inflant i wo jował tę krajinę. Nowy mistrz Grottard Kettler, doświad- czył również szweckićj napaści, która mu Estonją 1561 zabrała. Podobnie Magnus królewicz duński, zakupi- wszy biskupstwo Ksel, …
Excerpt
ŻW 5 i - OPISANIE KRAJÓW POLSKICH PRZEZ JOACHIMA LELEWELA. . opisy i mappy Polski. „ rozległość, osiadłość, lud- „krajiny z jakich się skła- ność. dała, duchowieństwo. . skarb. siła zbrojna, wojsko. „ distinkcje. „ rzeki, . zamożność i produkta, . …
Excerpt
c B 4 2 R I A ma m Z. © m W jm 2 > 07 ENY OWE PRZY T …
Excerpt
EZ GEOGRAFJA OPISANIE KRAJÓW POLSKICH PRZEZ JOACHIMA LELEWELA. (Udzielone 1829 do atlasu panny Reginy Korzeniowskićj.) POZNAN. NAKŁADEM J. K. ŻUPAŃSKIEGO …
Excerpt
„opisy i mappy Polski. krajiny z jakich się składała. rzeki. zamożność i produkta. politiczny podział. rozległość, osiadłość, ludność. duchowieństwo. „ skarb. siła zbrojna, wojsko. „ distinkcje. …
Excerpt
Pp A. | OPISY 1 MAPPY POLSKI, polskie tudzież przewiady i podróże. Wiadomo dobrze jak wiele podróżowali i obce ziemie ustawicznie zwiedzali Polacy, a ledwie z nich który opisanie jakie podjął. O) swojim tóż własnym kraju niezbyt .wiele pisząc, …
Excerpt
8 GEOGRAFJA. Karpiniego do złotćj hordy: powieść jego ogło- szona przez D'Avezac, Paris 1839. 1413 1421 Gruillibert de Lannsy w Polszcze (Mons du Haynaut 1840; Poznań 1844). 1474 do 1477 Ambrozy Kontareni venecjanin. 1476 Jan z Kolna, w służbie …
Excerpt
anzrnnezi J OPISY I MAPPY POLSKI. 9 1574 Jan Krasiński, Polonia w Bononii. 1576 Taranówski, podróż do Astrachanu, ' 1578 Alexander Gruagnin, descr. Sarmatiae. Crac. 1580 Stanisław Pachołowiecki; deseriptio ducatus Po- locensis, Romae. 1582 Maciej …
Excerpt
tna PA 10 GBOGRAFJA. 1621 Jakób Gadebusch, encomium regni Pol. Dantisei. 1621 Adam Zaremba, topografia księstwa smoleńskiego. 1626 1627 1642 respublica Poloniae. Lugd. batav. ex offic. elzeviriana. 1632 Szymon Starowolski, status regni Pol. Coloniae; …
Excerpt
OPISY I MAPPY POLSKI. 11 1656 Jan Theodor Sprenger, Polonia nos antiqua, Fran- cofurti. 1659: Andrzej Cellarius, regni Pol. deseriptio ,. A mste- lodami. 1668 relation de Dótat de Pol. et de leur republique, Cologne. 1669 Dahlberg, mappa właściwćj Polski …
Excerpt
mę. 12 GBOGRAFJA. 1740 Władysław Łubieński, świat we wszystkich czę- ściach, W rócław. 1743 Bystrzonowski, informacja matemat. Lublin. 1746 Sałtszewicz, compendium geographicum, Cracoviae. 1747 Barnikiel, mappa Re Norimb. apud homa- nianis haeredib. 1748 …
Excerpt
OPISY I MAPPY POLSKI. 13 1768 do 1773 Karol Wyrwicz, geogr. czasów teraźn. Warsz. 1770 Folino; mappa Polski; rył sam w Warszawie. 1772 Rizzi Zannoni, mappy i atlas Polski; powodo- dowany od Józefa Jabłonowskiego. 1772 Dominik Szybiński, atlasik dziecinny. …
Excerpt
14 GEOGRAFJA. wnćj. Polszcze ponawiane wydania pod kierun- kiem Leonarda Chodzki. 1816 Tomasz Swięcki,, opis starożytnej Polski. Warsz. 1842 Starożytności polskie, Poznań; w nich wiele ge- ograficznego, gdzie i wiadomość o geografach. 1846 Mappografia (z …
Excerpt
KBAJINY. 15 i jinni Niemcy przez wyprawy krzyżowe przełamali Lutyków. Liutycy ci najdłużej i najzacięcićj swojego bronili bałwochwalstwa. Jich ziemie 1163 po części za- jęli margrabowie brandeburscy, a po większćj części książęta Pomorscy, gdzie się z …