Excerpt
OB sto dyplomatycznym tchnące ięzykiem, dostatecznie o urzędowości iego narracyi upewniaią. Był świa- dom wszystkiego Dlugosz ; bo współczesny, bo na wiele rzeczy patrzący, a iako Polak , iako bliski dwo- ru, królewiezów nauczyciel, iako prałat i …
Excerpt
90-— Styl iego nie zawsze iednoslayny, czasem nadę- ty, zbyt szumny i nieco azyatyeki. Łacina dobra byłaby, lecz miesza do nićy mnogość słów łaci- nie wieków średnich właściwych , a nie tey łaci nie starożytney, którą pisać przedsięwziął. Zdawał się …
Excerpt
Sz"JĘE= nych uczonych pochwały odniósł, i do przyjemne go dźwięku nawykłym podobał się uszom. Choć skróciciel, grzeszy niekiedy wielomówstwem, gdzie indzićy zaledwie niektóre zdarzenia wspomniał. Oby- czaiem wieku, a nadto iako lekarz, astrologią za na- …
Excerpt
u go nienie było ogłoszonem, nie przynaymnićy : ) się Miecho- komitego; ona tedy pierwszą, i z teg . a + 1 aiem wielu poprzednich J wita cblubił. Ponieważ zwyce | i następnych kronikarzy, źródeł z których wypisy- wał nie wymienia, a zatćm i o Dlugoszu …
Excerpt
matach wiadomości, niniemał: Że wielkie dla począt- kowych dziejów narodu polskiego skarby odkrył. Wydał nie wielkie dzieło, Sarmacyi czy i kraiów pol- siich opisu, w którćóm zamknął swoie o początku na- rodu postrzeżenia. Dzielo to po dwa razy w Kra- …
Excerpt
czasem wyiątki, to iast: Że erudycyynych początku narodu zaniedbywano wywodów, i ) ) , że wątpiono o ia- kiem zdarzeniu przez Dlugosza puszczonćm w obieg, i nie wielu pisarzy wtćm zupełnie inną od Miecho- wity i Dlugosza poszło drogą, co się w dobrze póź. …
Excerpt
kolei zwraca iego uwagę, przyznać musi, że ma w ręku dzielo statysty i filozofa dobrze swćy rzeczy świadomego. Cudzoziemcy cześć mu oddali, przez nich przedrukowywany w calości, lub z nieiakim u- szczerbkiem (ad calcem Krantzii) przez nich czytany i …
Excerpt
nika wislickiego przy edycyi kolońskićy Kromera roku wydanym, obeymuiącym tylko część pa- nowania Zy 1unta slarego, iedyney reszcie Orygina- lu, świeci się nie lada szczerba. Bielski tak wkro- ce swćy polskićy, iak i w kronice świata wypisy- ni wał raczćy …
Excerpt
ceowników na iednćy niwie Decyusza z Górnickim z niektórych względów przewyższył, tamtego wymo- wą obfitszą, tego dostatkiem zebranych przypadków; a u naysurowszych krytyków, iakim był niewątpli- wie Braun, zasłużył na imie pilnego w opisywaniu swego …
Excerpt
— 39 — podciągał. Gładki styl iego, i z wyciągaczów Kro- mera on się naylepićy podoba. Wytłómaczył go po francuzku Balduin i wydał w Paryżu 1573 roku in Ato (1). Erazm Gliczner umarł 1603. kronika iego miala być do Zygmunta Il Zamyślał wydać Gliczner w …
Excerpt
==1/00 Icones et vitae principum ac regum Poloniae ad S$; gismundum III. zaletę, niż m Większą Neugebauer pozys go i oryginalne się należała: nie iest to wlasne i to nie w skróceniu, albo wy- dzieło, lecz Kromer, ciągu, ale przepisany dosłownie, bez …
Excerpt
ZLOTE o skradzenie, przywłaszczenie cudzego zbioru, ud wanie za swoie tego, co sam nie p oże być, Że ten przypad: Stryikowskiego pobudził do wię» ? : i : iów kratiowych, ażeby kszego zgłk biania d był na coś lepszego 1 doskonalszego nad to, co mu Gwagnin …
Excerpt
== QD! — Tlómaczył Gwagnina Paszkowski, lecz nie ści- śle, chwytając wiele z Bielskiego i historyi Stryikow- skiego; ta różnica między oryginalem a tłómacze- niem jakoby, woczy biie. Paszkowski doprowadził opowiadanie zdarzeń historycznych polskich do …
Excerpt
s= »103 22 padków, ztąd ruskie i litewśkie dzieie, które od in- nych pisurzy dodatkowo uważane, od Stiryikowskie- go z powodu że do nich daleko licznieysze, od pol- skich nie używane pisarzy odkrył Źródła, obszer- nićy wyłożone, w ciężki wprowadzone …
Excerpt
obszernem naczyta- lak go powodu dla nowych ba- w nich bo- niem w pośród nie tatku obserwacyi i braku kry- ci 1 j GdóLĘ ! | EK oóBisA tyki, wiełe się wydobywa takowych wyobrażeń, które w Polszcze swóy obieg miały. siry ikowski nie- zmierną miał skłonność …
Excerpt
— 106 = nice świała znayduie się i Polska, ale iest osobno inna kronika naszego kraiu, o tóy więcey mówić wypada. Kronikę świata chwali Ossoliński, polskiey chodzącćy pod iego imieniem, nie poczytuie Marci- na utworem. Joachim Bielski podłag Ossolińskie …
Excerpt
— j06 = wyliczanie drobnych przygód, iałowość w opisywa: niu ważnieyszych spraw i zdarzeń, niedbalość w o- Świecaniu czytelników ; Braun brak serca do wyka- zania psucia się charakteru narodowego, który wła- Śnie przed oczyma Bićlskich wyiarzmiaiąc się z …
Excerpt
=" = cych przywar i występków, które zagłuszyły staro- polską poczeiwość, iedyną ieszcze z dawna wiotohego s al . > sEkę rządu podporę; ani obracaią uwagi, ile owo źródła zlego, pod iey synem le wychowanym, acz 7 krwi oycowskićy wspaniałość duszy i …
Excerpt
Bohomołec dokończył kronikę Bielskiego z róż- nych bistoryków , mianowicie Lengnicha, aż do wstą- pienia na tron Augusta III (1). Sarnicki. ad potopu do roku 1586 Jaż nie dopićro zachodnie w Europie rozmaite państwa, miały wyprowadzone swe dzieie prosto …
Excerpt
— 108 — ny znaydował, zkąd się po Świecie rozbiegł. KRo- zeyście się pomienione za Falego, czyli Peleka ( Po- laka) nastąpiło, wtedy kiedy inż Assarmot prasz- czur Noego dał Sarmatom początek : więc od nie- go poczyna wywód rodowitłości naszey. Wprawdzie …
Excerpt
— 110 — obfity i szczęśliwy w wyrażeniach, umiejętność w nim niepospolita i badania ciekawe; zwięzły w dalszym ciągu dzieiów, a łacina iego poprawna i ozdobna niekiedy, chociaż styl przerywany. Kronika iego jest wcale od innych kronik odmienna, nie prze- …
Excerpt
— ll — jako porządnieyszą ieografią starożytną narodową u- ważać możemy (1). Na tem się kończy szereg kronikarzy drukiem ogłoszonych, którzy od 1480 do 1615 w przeciągu blisko półtora wieku pisali. W dalszym czasie, to iest wXVII wieku, nie brakło …
Excerpt
— 112 — czali swoiego czasu bistoryą. Większa przecie była liczba, bądź kronikarzy, bądź w różnym sposobie historycznie piszących, którzy swego wieku zdarze- nia, albo niedawno wprzód zaszle okoliczności i nie Alelki przeciąg czasu obeymowali. Zwyczaynie …
Excerpt
— 113 — LŁubo nie możemy powiedzićć, ażeby wszelkie wypadki i epoki wszelkie podobnemi u nas pisma- mi były obięte, i żeby nam nie wtcćy mierze do Życzenia nie pozostawało, przyznać atoli musimy, Że i takowych pisarzy liczba w naszym kraiu bare dzo jest …
Excerpt
sa Kalłimacha powiada, Że wszystkich pisarzy, któ- rzy po Tacycie przez tyle wieków pisali, przewyź- szył; lecz pochwała ta przesadzona. Jakoż w istocie po mężu tak uczonym, i mówcy i wierszopisie, do- skonalszego spodziewać się było można dzieła, ani się …
Excerpt
— Il5 — Rey z Nagłowice 1568. Wiadomość o Życiu i pismach Reia czytać mo- Źna w Juszyńskiego dykcyonarzu poetów polskich. Dzieła Reia nie są dla historyi oboiętne, poniewaź w nich znayduie się bardzo wiele historycznych przed miotów. Znich zasięgnąć można …
Excerpt
— 116 — nieznanych , umieścił; iako Monarsze obowiązany miał tę słabość, do którćy go wdzięczność zapewne skłoniła, że dobre czyny panuiącego wystawiaiąc, naganne troskliwie pomiia. Pamiętniki to raczćy niź zupelne tego okresu dziele, mieszczą w sobie …
Excerpt
— 117 — nadużyć i bezpraw w sądach, we wzaiemnych miesz- kańców stosunkach, w dopełnianiu obowiązków u- rzędowania, iakich się stan szlachecki niebacznie do- puszczał, nierządu iaki rzeczpospolitę trapić poczy- nal, a wnim smutne przyszłości wróżby. …
Excerpt
się grosz z groszem nie spotyka. Orzechowski iuż doyrzalym był świadkiem wielu zdarzeń przypa- daiących na młodość Górnickiego, celuie też śmia- łością w mówieniu prawdy tego dworaka. Niekie- dy Górnicki służy nieco do obiaśnienia powie- ści iego, atoli …