Excerpt
262 HERALDIKA jedna podle drugićj : pod nią jedna roza w czerwonem polu (53): heraldicznie jest: de gueules, la fasce d'ar- gent accompagnóe de trois roses de meme. Ten pas na kształt rzóki czy rzeką będący, w herbie Prątnickiego )3 Desier jest belką: …
Excerpt
POLSKA. 18, 19. 263 źnie ten herb t jemu podobne tłómaczą: jedni powiadają, że są (rzy rzeki, drudzy że balki, jinni że rzy pasy czyki linje, jinni że trzy pola (89). Wstęga na prawo (barre). W herbie Radoniskiego: tarcza na ukos dwiema linjami …
Excerpt
264 HERALDIKĄ wątpić, że podobny przypadek ż„edł z herbem Ja- nina. Uległ on itćj jeszcze zmianie, że dawnićj tarczę kładziono roztoc zoną szczytem całym, późnićj bokiem(01). Kroktew (chevron). Trzy krokwie wymienione w opisie herbu Kruzer w herbie Rappe, …
Excerpt
POLSKA. 19. 265 mouchetć d'ćpis de sable (a pew nićj d'hermines), accom- pagnć de croissants: co do tych postaci, arrondis, albo jak jinaczćj), Owóż teraz, w herbie Gulcz, powinien być tryanguł złoty, prosto do góry końcem jednym obró- cony, tym kształtem …
Excerpt
266 HERALDIKA trójny (65); pazury, nogi, są to szpony, łapy, Kiedy lew trzyma kolo żelazne czyli prawdę, jakie więc na sto- łach stawiają, gdy prawda stołowa słomiana, jest po- spolicie okrągła, trzeba by sądzić, że owe koło żela- giem (59), W herbie …
Excerpt
POLSKA. 20. 267 Wszakże uciążliwszą jest ta niestateczność wyra- żeń a to ustawiczne omackiem dochodzenie i domnie- mywanie się, co to lub owo w herbie znaczy. Z tąd awia się na toż samo kilka wyrazów, na rzeczy wcale różne, tenże sam wyraz. Pas, linja, …
Excerpt
268 HERALDIKA drugi raz jedna za drugą brana i gdy się w to sie- kiera mięsza, to zbyteczne. Rozpatrując się w figurach widno się staje że je- dna strzała jest heraldiczna, jinna zwyczajna, Nazwa jednćj i drugićj jest zwykłćj strzały. Są jednak i …
Excerpt
POLSKA. 21. 269 żami, to jest jeleami i rękojeściami(53). Bo gdy na strzale poprzek położysz jelec, strzała z jelcem przekrzy- żują się, krzyż utworzą, a zatem jelec jest krzyżem (*). Jelec zwykły jest prosty, niezagięty, ale są jelce na kszałl S starą …
Excerpt
270 HERALDIKA pniu sówka Czarlińskich i pod nią gałązka (90): nie sa ostrzewy, tylko pieńki i rzeczywiste pnie i pieńki W herbie Zakrzewskich von Felden, gałązki trzy czyli raczćj pieńkt ścięte być powinny, z listkami(01, Ą to ni ostrzewy, ni pieńki, ale …
Excerpt
Je IM POLSKA. 24, 22. 271 baczność na główniejsze, objaśnienia nieodzownie wy- magające, sądzimy, że zbytecznie by było zatrzymy- wać się nad jinnemi mianowicie gdy niektóre jeszcze z jinnych powodów potrącić przyjdzie. VI. WYRAŻENIA WZIĘTE OD OBCYCH, A …
Excerpt
272 HERALDIKA k raldicznćj sposobów niedostrzegali (90), Nie stawała jim na zawadzie znajomość języka polskiego, bo nietylko łaciną Okolskiego radzić sobie mogli, ale gdyby w opi- sach jaki ład był, dostrzegliby z polskiego sobie nie- zrozumiałego języka …
Excerpt
POLSKA. 23. 273 nie sztuki heraldicznćj tych krajin i jćj blazonowania. Z Niemcami mianowicie przez różne zachodnie swe czę- ści w XIV wieku splątana Polska, więcćj jak z kąd Jinnąd niemieckim herbom dawała gościnę, a razem niemieckim wyrazom heraldicznym …
Excerpt
274 AHERALDIKA powprowadzał, czemu heraldiczne w heraldice swojćj przyjęte postaci nadał. Trzeba takie rozpoznać i wie dzieć z pewnością aby w błędy nie wpadać (99%). Tóm więcćj to heraldice polskićj od jćj początku potrzebne było, jim gościnniejszą dla …
Excerpt
POLSKA. 23, 24, 260 działania, części zaszczytne nie były w samćj Francji dostatecznie ustatkowane, ale były jinne godła, znaki dawniejs je, w owym czasie Polszcze za wzór służące, do których i późnićj cokolwiek przybyło. XXIV. Tym sposobem, wiele …
Excerpt
216 HERALDIKA jest powszechniej niż gdziekolwiek we Francji; ucha od kotła, cornióre; rocha od szachów, roc ou roquel; młyńskiego żelaza, nilles ou annilles, fers des meules de moulin, w herbie Hurków hakami zwanego (); okszy czyli toporu, doulotre, hache …
Excerpt
POLSKA, 24 w R —i A B c D KE G U F i s40%4 (w E( A? A hameydes, wręby; B esłoc, ostrzew; Ć doulotr, HA oksza; D phóon, żeleziec strzały; © gonfanon, chorą- zlew (kościelna); F anntlles, żelazo młyńskie, paprzyca; GG cornióre, ucho kotlarskie; II bźsse, …
Excerpt
HERALDIKA część ma trzy rzekt w szerz płynące, jednakowo od sic bie odległe; przez nie ukosem od prawego boku, pas rycerski jidzie, na którym trzy lilje, osóbno, jędna za drugą (9). Ź takiego opisu wnosić można, że jak nazwa niemiecka pasa, Haupt-Strasse, …
Excerpt
l POLSKA 25 zyny, pod przewiązkę wychodzące, raz widzieli dro- bne, wycieńczone, te poczytali za korzonki, za kwiat lilji przysiadły do korzenia ziemnego i z korzeniem wyrwany (12); jinni raz widzieli te dolne kończyny, ujne, nabrzmiało wykreślone, a w …
Excerpt
280 HERALDYKA wnają (15). Jinnym dowodem błędu, gdy w Jinnych herbach rzeczywiście francuską lilją mających, za swą gozdawską poczytują: a mianowicie w herbach Bona- rowa i Gulcz. Jednemu w roku 1346, drugiemu 1660, od królów Francji, lilje danc były …
Excerpt
POLSKA. 26 281 czy to dwie kolumny czy chorągwie w Swiszczewskim; czy sroka czy szczygieł, czapla czy sroka według jin- nych (15). W każdym kraju niebrakuje herbów wykraczają- cych ze zwyczaju, pokrytych niewiadomością, nadzwy- czajnych i osobliwych, …
Excerpt
282 HERALDIKA Niczem więcćj nie grzeszy heraldika polska, jak niestatecznym potocznym językiem. Niezrozumienia cu dzoziemskich sposobów, nieświadomość jich, zaniedba nie heraldicznych przepisów, byłoby do rozwikłania podobne, gdyby język heraldiczny …
Excerpt
POLSKA w " 283 v dłuż; coupć gespalten, Querschnitt, w po- przek; tranchć et tailló, Rechtsdurchschnitt oder Schulterschnitt und Linksdurchschnitt oder Eckschnitt, skośnie w lewo i w prawo. Do rozróżnienia jest: giron, Stinder, ścięcie skośne; od pile, …
Excerpt
284 HBRALDIKA Chevrons, Sparren, krokwie Hameydes, wręby. Co do różnych postaci herby zdobiących zacho- wać można przekłady krążków: Dezans, Kugeln oder Pfenninge, kule: a tourteaur, Kuchen oder farbiges Plattchen, chleby, albo Bochenki; a zaś billetes, …
Excerpt
POLSKA. 28, 285 tek opisywania. Podobne jinne nazwy, pożytecznie użyte być mogą. Lis, zamiast (dwa krzyże na strzale, a raczćj) strzała dwa kroć przekrzyżowana, dwoma jelcami prze- krzyżowana, (bo nie krzyż na strzale, ale strzała prze- krzyżowana). …
Excerpt
286 HERALDIKA POLSKA miecz, bełt, strzała, włócznia, żeleźcem do góry, o tem nie ma co mówić, jeźli nie są przewrócone, w poprzek lub skośno położone. Dość w zwykłem onych położe- niu, wymienić: w polu księżyc, podkowa, miecz, bełty, strzały, włócznia, …
Excerpt
LICZBA HERBÓW. 29. 287 Wiedzą ciż pisarze, że Piast koło roku 860 do tronu powołany, krojawi się pieczętował czyli sierpami, herbem Rola, ponieważ był rolnikiem. Masław koło 1040, wysokie stanowisko posiada- jacy, wedle nich miał za herb kosy. Jak …
Excerpt
288 LICZBA go udowodniał. Nieraz bez powstania wywracana była prawda fałszem. Dosyć już sprzecznemi barwami, biało i czarno zakresowana i pokratowana była heral- dika narodowa, gdy przyskoczyli Parisius, Petrasancta i jinni, napuścić ją brudną powłoką, …
Excerpt
ZCZE Aly, Jską HERBÓW. 30. 289 noszą; pruskie od polskich jinaczćj wydawać się mu- szą; litewskie, od pruskich i polskich coś jinnego oka- zywać; a starodawne polskie różnym przeobrażeniom ulegać. Zrzódła do rozpoznania tego są, dokumenta i diplomata, …
Excerpt
290 LICZBA rycerstwa Polskiego 1584, wymieniły przeszło 200 her- bów. Późnićj liczba w stromatach i sztambuchu Szląs- kim pomnożona, podniosła może jilość do 220. W tymże czasie, nad kroniką swą pracujący, zmarły 1595 Marcin Bielski, korzystał …
Excerpt
I TYTUŁY. 65. 141 więcćj w czasach późniejszych książąt odżyło, tem rzę- siścićj jaśnieoświeconość błyskotała. Pan, osóbno albo w dodatku do powyższych i do jinnych uczczeń dodawany, służył każdemu i każdemu uczczeniu: mocy nabierał i elegancji uczczeniom …