Excerpt
SEJM. DELEGACIJNY fundusz …
Excerpt
60 BURZE SEJM DELEGACIJNY. edukacijna, kierować miała całym wydziałem instrakcji pablicznćj i użyciem jego funduszów. Kommissje te skła- dając najwyższe ma ratury, zdawały sprawę prosto sej- mowi. Na bliskim zaraz sejmie 1776, kommissja roz nicza …
Excerpt
CISZA KULTURA I ŚWIATŁO. 6 t DRUGI PERJOD. CISZA I POSTĘP. VI. KULTURA I ŚWIATŁO. 61. Skarbowoś Nastąpiło lat piętnaście pokoju i długi panowania Sta- nisława Augusta perjód ym uspasabiały się dusze Polaków do ponowienia niebes nógo zawodu. Jedno z …
Excerpt
62 CISZA dwóch leciech na sejmie 1778 okazało się i dwuletni do 35 mil w | ósł na wojsko szło 9 miljonów rocznie u ło j ch w tak jiż z pomnażających się cokolwiek dock : l pospoliićj w nych, p 5 rocznie wynoszącyc e rema wał. Do tego nieliczyły się …
Excerpt
I że od roku 177Ć : tru Łiuł w Ł ła kap 60000 zł Iskich d razu na mil r w m wie sły. Dochód pieru 3 nar ya 160,000 złotych a odr uczynił; a z czasem do 400,000 y 4 ł 63. Rol. I w e dbał stara I atrudnienia r ow tała przedmic ły. Myś prz ni o ł na nie. …
Excerpt
64 CISZA szczyznę zamieniając ją na czynsz, zachęcali do przedsięwzięć, zakładali dla nich instrukcją, naukę Wiele wsi i miasteczek pańskich, nubywało pięknego wejrsćnia. Murowano dwory i domy. Słonim i Siedlce Ogińskich, Puławy Czartoryskich, Jabłonna …
Excerpt
RULTURA I ŚWIATŁO. 65 tcy, udowodnili usposobićnić miejscowe, które aby jew. trzeba było przełamać wstręty, uprze- 1ia i przesądy mi Tyzenhauz śmiało, a czasem gwałtow czył 65. Szkoż rska. Tyzenkauza zachwianie « Czyma 1m rozpr e widoki i k upełn w 5. …
Excerpt
skiego, czyniła jinnych du , daleko skate j i pożyteczu em ludu wały. Oniolwarcie na ciemnotę iza stawali, zali moralności, powoli z kościołów i ot ów, alki i m rzyzw rzydatki usuwali, dla jinnych, które z czasem zaniedbane być miały, ozięblćjszymi się …
Excerpt
68 CISZA rocznógo dochodu, w naslępnych kilku latach, zdołała kommissja edukacijna do półtora miljona podnieść. Po- mna ając dochód , postawiła się w możności podejmowania większych wydatków. Usiłowała podźwignąć szkoły główne czyli uniwersitety …
Excerpt
KULTURA I ŚWIATŁO. 69 jarów, były książki elementarne dla szkół narodowych wygotowane. Niezacieśniono się do sił własnych, wezwani byli do tćj ważnćj pracy światli cudzoziemcy, Condillac wygotował loikę , Lulhier, dzieła matematiczne dla szkół polskich. …
Excerpt
10 CISZA w uprzejmym towarzyskim pożyciu, zapominać wypadało że był królem. Wielkim nakładem zbiera anliki , sztychy ; otaczał się ludźmi n zasługującym się nauce, medale, i kiedy nagradzał. Olrarie co czw stoły mek do poufałych eń wielu uczonych i …
Excerpt
A I ŚWIATŁC …
Excerpt
LE CISZA cćj, rozmajitćj prozy. W prawdzie, zajmowały nie mało dzieje obce; mianowicie francuskie dzieła różnych krajów zdarzenia opowiadające, znalazły tłómaczów. Politiczne nad stanem Europy diplomaticznym nie mnićj przekładane były z francuskiego ho w …
Excerpt
SEJMY. 18 toczyły się obrady. Lecz najwięcćj podówczas poruszyli isarzów i umysły Andrzćj Zamojski i Stanisław Staszic ten uwagami nad ławczym 1 krotnie przedrukowa- semi. Roztoczyły się z tąd liczne diskassje: o trudnym a Polski i h jój ratowania, o …
Excerpt
wł ko że Br 4 nstitucji , którą za tym do I t. Jedynie śpieszue nie, ratował 1 monarchini i anickićgo intrigi, oboslnie odprawiły kierowania sejmu własna dik CISZA dostojność narzekała na nowy uszczerbek znaczenia adzy swojćj, przez ustanowićnić rady …
Excerpt
SEJMY. 75 oli aw wiele wieków przypadkowo t ały sprawiedliwość na zamęt i nieład Król wnoszący ten projekt, zaproponował razem, aby tym zwana była osoba w twa a To przedstawienie, z p r roz- Kodex Zamojskiego , 0 osobach wygolowany w roku 17 ecz niebył …
Excerpt
16 CISZA 18. Sprawiedliwość podług kodezu Zamojskiógo Było w Polszcze, że żyd, mieszczanin, duchowny i a wieśniak szlachcie, mieli każdy jinne prawo isąd jinny niemiał żadnego. Prawodawca chce aby wszystkie my i klassy ludzi, toż samo mieli prawo i też …
Excerpt
SEJMY. 11 wniesioną zóstała ; ma głos'w Ówózas marszałka koronnej go, księcia Stanisława Lubomirskićgo, oraz na domaga- nie s i wniosek Kamienieckiego posła wołyńskiego, ach 31 października i 2 listopada , wśród wrzasków i wykrzyków, nazywających Andrzeja …
Excerpt
78 CISZA SEJMY ła. Z tym wszystkim należy baczyć na to, że to narzę ści w skut swój woli, nietyle straciło wzię rzekonania, co raczćj w skulek gwałtu którego doznało i jarzma pod jakim obrady zostawały, Czartoryskich na sejmie konwokacji, wtedy kiedy …
Excerpt
UPADEK SEJM CZTEROLETNI akłócili , przez co tym r magistratury nie były za kwitowa Za anie s lo a sejm bliskim z k cym pod marszałkowaniem Franciszka Xawe. rego Chomińskićgo 1784 w Grodnie odbytym, z rzadkićj j nyślności i z uchwalonćg eszćnia e wy * "ych …
Excerpt
80 UPADEK Tarcja potwierdzić musiała. Imperatorowa, nkkwizyc nowy nabytek oglądać jechała w roku 178 tę, te sław August zjechał się z nią w Kaniowie. maja St W czerwcu zaś Józef II cesarz, we wszystkich austrjac kićgo domu koronach po zgonie matki …
Excerpt
82 UPADEK letnim blisko trwaniu , salimitowany. Zaraz 18 listopać oświadczył król pruski Friderik Wilbelm II, że rossi jska gwarancja, dotychczasowćj konslitucji polskićj, wcale nićmoże ubliżać wolnemu działania i niepodległości jaka się narodowi należy, …
Excerpt
SEJM CZTEROLETNI. 83 nietwo przez jinne , prędko przytłamione było; królewskie przez stronnictwo Branickićgo osłabione, złączyło się odowym , które patrjockim zwano, al z pruskim czyli na iczym wolne- mu sejmowemu działaniu, ani niepodległości w decizjach …
Excerpt
UPADEK 584 drobnićjszemi przedmiotami, które, oppozicja podsuwać nieprzestawała , a które, głównym, wolny bieg tamowały m zabie stawiali patrjoci, spokojność i wytrwałość, Wymowa nisława Kostki Potockich, Piu w ssenb Zręczny « godne zarzutów wysłuchanie, …
Excerpt
SEJM CZTEROLETNI. 85 Carowa podżega bu Poninski ukaran ciągu sejma we wschodnio-południowych stronach ki , między ludem prostym, okazały się były niejakie niespokojności i skłonność do ponowienia dawnićj wyd rzonych rzezi ledzona, wyprowadziła na jaw …
Excerpt
86 UPADEK zwłocznie był uwięziony. Wymierzony został 1790 1 wrre u na Poninskićgo , który z kraju śnia wyrok na zdrajcę kr wywołany, z dostojności, urzędów i szlachectwa wyzuty, miał być po ulicach stolicy oprowadzany przez krzy s wołającego że tak …
Excerpt
SEJM CZTEROLETNI 8 Ponawiano przy tym życzenia aby starostwa rozprzedane ły. Nareszcie, wniosek Stanisława Sołtyka, aby posia arostw niezwł e rugować i starostwa na sprze- da tawić, utrzymał się większością przeciw 81 "nym głosowaniu, a 105 przeciw 93 w …
Excerpt
szcze 1789 7 września naznaczot ła de litucijna, Tym czasem oppoz ł ła sejm r trząsaniem praw kardina W nich ła litej, wie czająca najmn o całości rzeczyposj nie uszczerbku. Jinne większym ule kassjom konstitacji, musi sady swój Deputacja do ułożćr czbie …